Hiện nay, Bộ Giáo dục và Đào tạo đang lấy ý kiến đóng góp cho dự thảo thông tư sửa đổi, bổ sung quy định đánh giá học sinh tiểu học, trung học cơ sở và trung học phổ thông. Điểm đáng chú ý nhất là lần đầu tiên, nhà trường được phép tổ chức kiểm tra, đánh giá định kỳ trên máy tính.
Đây là bước tiến quan trọng hướng tới số hóa giáo dục, đồng bộ với định hướng thi tốt nghiệp THPT trên máy tính giai đoạn 2026–2036.
Nội dung chính của dự thảo về kiểm tra định kỳ trên máy tính
Theo dự thảo, Bộ GD&ĐT bổ sung quy định cho phép tổ chức bài kiểm tra định kỳ bằng hình thức trên máy tính. Tuy nhiên, việc triển khai không phải tự do mà phải đáp ứng các điều kiện nghiêm ngặt:
- Trường phải có đủ cơ sở vật chất, hạ tầng công nghệ thông tin, phần mềm thi và nhân lực vận hành theo hướng dẫn của Bộ.
- Nhà trường bắt buộc thông báo trước hình thức kiểm tra và yêu cầu kỹ thuật đến học sinh cùng phụ huynh.
- Bài làm và kết quả được lưu trữ dưới dạng dữ liệu điện tử, có giá trị pháp lý tương đương bài giấy khi đảm bảo xác thực, bảo mật và lưu trữ đúng quy định.
- Phải chuẩn bị phương án dự phòng và thông báo trước cho học sinh.
- Nếu xảy ra sự cố kỹ thuật ảnh hưởng đến kết quả, nhà trường được xem xét tổ chức kiểm tra lại hoặc chuyển sang hình thức giấy trong thời hạn không quá 7 ngày, bảo đảm quyền lợi và tính khách quan.
- Với học sinh khuyết tật: thực hiện điều chỉnh hợp lý phù hợp với mức độ khuyết tật. Nếu vẫn không thể tham gia trên máy tính, chuyển sang giấy hoặc hình thức phù hợp khác.
Học bạ số – Thay đổi quan trọng song song
Dự thảo cũng thống nhất việc sử dụng học bạ số trong ghi nhận, cập nhật và quản lý kết quả đánh giá học sinh.
- Cấp tiểu học: hồ sơ gồm học bạ số và bảng tổng hợp kết quả đánh giá của lớp.
- Cấp trung học: quy định rõ việc sử dụng học bạ số. Các yêu cầu ghi bằng bút, sửa bằng mực đỏ, ký và đóng dấu trực tiếp chỉ còn áp dụng với học bạ giấy trong giai đoạn chuyển tiếp.
- Hiệu trưởng chịu trách nhiệm chỉ đạo nghiệm thu, bàn giao kết quả và dữ liệu học bạ số, bảo đảm thông tin chính xác, kịp thời.
Việc cập nhật, chỉnh sửa, ký số, phát hành và lưu trữ học bạ số sẽ thực hiện theo quy định riêng của Bộ GD&ĐT.
Lợi ích và những điểm cần lưu ý
Lợi ích tiềm năng:
- Tăng tính khách quan, giảm gian lận nhờ hệ thống máy tính.
- Lưu trữ và quản lý kết quả dễ dàng, tiện cho việc tra cứu và phân tích dữ liệu.
- Chuẩn bị nền tảng cho kỳ thi tốt nghiệp THPT trên máy tính trong tương lai.
- Hỗ trợ học sinh khuyết tật tốt hơn thông qua các điều chỉnh hợp lý.
Điểm cần lưu ý:
- Không phải trường nào cũng đủ điều kiện để triển khai ngay. Việc đầu tư hạ tầng và đào tạo nhân sự sẽ là thách thức với nhiều trường vùng sâu, vùng xa.
- Phụ huynh và học sinh cần được thông báo rõ ràng để tránh bỡ ngỡ.
- Vẫn cần phương án dự phòng để bảo vệ quyền lợi học sinh khi xảy ra sự cố.